„Last but not least” – co to znaczy? – Jak porządkować myśli i podsumowywać wypowiedzi po angielsku? Przykłady AUDIO z filmów i seriali, cz. 3 | Odcinek #101
„Last but not least”, „to sum up” czy „in conclusion”? Karolina wyjaśnia, co znaczy to wyrażenie i jak po angielsku porządkować oraz podsumowywać wypowiedź. Przykłady z filmów i seriali, z powtórkami, transkryptem i quizem.

Last but not least po polsku to „ostatnie, ale nie mniej ważne” – wprowadzasz nim ostatni punkt lub osobę.
- Przykład
- Last but not least, I’d like to thank Anna. – Na koniec, ale nie mniej ważne, chcę podziękować Annie.
- Częsty błąd
- bez the: nie mów the last but not least
- Zamienniki
- finally · lastly · to wrap up
- Zobacz też
- słowa łączące w prezentacji: first of all, moving on
W skrócie
Last but not least znaczy po polsku „ostatni, ale nie mniej ważny”. Używasz go, wymieniając ostatni punkt lub ostatnią osobę, np. Last but not least, I’d like to thank our client. To jeden z linking words, które porządkują prezentację i podsumowanie.
| Po angielsku | Po polsku | Kiedy użyć |
|---|---|---|
| last but not least | ostatni, ale nie mniej ważny | ostatni punkt listy lub podziękowań |
| first of all | przede wszystkim, po pierwsze | początek wyliczenia |
| finally / lastly | na koniec, wreszcie | ostatni punkt |
| to sum up | podsumowując | zakończenie prezentacji |
„Last but not least” i inne linking words do podsumowań po angielsku
Last but not least – co to znaczy? Po polsku to „ostatnie, ale nie mniej ważne”. Używamy go, gdy wymieniamy ostatni punkt lub ostatnią osobę, np. Last but not least, I’d like to thank our client. Wyrażenie last but not least (ostatni, ale nie mniej ważny) to doskonały przykład zaawansowanego spójnika, który pozwala z klasą zamknąć listę argumentów. W tej grupie słów łączących (tzw. connectors) znajdują się wyrażenia służące do eleganckiego kończenia wątków i silnego akcentowania kluczowych myśli w rozmowie. Na spotkaniach przydadzą się też zwroty „uważam, że…” po angielsku, zwroty na spotkania online po angielsku, kolokacje na spotkania biznesowe oraz „ogarnę to” po angielsku.
📘 Chcesz poznać więcej zwrotów z tego tematu? Zajrzyj do poradnika: Idiomy angielskie z tłumaczeniem. Chcesz przećwiczyć te zwroty z lektorem? Sprawdź angielski dla firm.
🎧 Posłuchaj też: „Long story short” – znaczenie i użycie. Jak zacząć opowiadanie historii?.
Słowa łączące do podsumowań – 3 kategorie
- Podsumowywanie i wyciąganie wnioskówIdealne do zamykania spotkań biznesowych lub prezentacji w ustrukturyzowany, profesjonalny sposób (np. to sum up, in conclusion, all in all).
- Podkreślanie wagi (Emfaza)Stosowane, by zwrócić szczególną uwagę słuchacza na najważniejszy punkt, nawet jeśli wymieniasz go na samym końcu (np. last but not least, above all, primarily).
- Uogólnianie i szersza perspektywaNiezastąpione, gdy po podaniu wielu szczegółów chcesz przejść do ogólnego obrazu sytuacji (np. in general, broadly speaking, on the whole).
Czego nauczysz się z dzisiejszego odcinka?
- Opanujesz sztukę porządkowania swoich myśli na głos podczas prezentacji lub spotkań biznesowych (dowiesz się, jak naturalnie i profesjonalnie używać zwrotów takich jak first things first – czyli najpierw to, co najważniejsze).
- Zrozumiesz, dlaczego i kiedy używać słynnego last but not least, oraz upewnisz się, w jaki sposób to wyrażenie buduje szacunek do omawianego punktu (pokazując, że omawiasz coś na końcu, ale nie jest to bynajmniej najmniej istotne!).
- Zdobędziesz 4 niezawodne "linking words" (słowa łączące) do perfekcyjnego podsumowywania swoich wypowiedzi, w tym m.in. to sum up, in conclusion, all in all czy bardzo obrazowe to wrap this up.
- Przećwiczysz wymowę nowych zwrotów razem z bohaterami ulubionych seriali i filmów, takich jak Opowieść podręcznej (The Handmaid's Tale), Doctor Who, Broad City czy Bob's Burgers.
Transkrypt odcinka #101: „last but not least” – co to znaczy? Linking words do podsumowań
First things first.
Doctor Who – Rosa [S11E03]
Hi there, z tej strony Karolina z ASAP Speak&Play
W dzisiejszym odcinku dowiesz się jakich słów użyć żeby nadać kolejność swoim myślom np. w prezentacji i jak podsumować wszystko na koniec. Warto posłuchać też odcinków long story short – co to znaczy i spójniki po angielsku.
Let’s get down to it.
Order your thoughts – jak uporządkować myśli po angielsku
Oprócz standardowych słów jak:
➡️ first, secondly, next,
usłyszysz dzisiaj dwa wyrażenia, których nie znajdziesz w języku polskim:
➡️ First things first
➡️ Last but not least
First things first czyli dosłownie „pierwsze rzeczy pierwsze” możemy przetłumaczyć jako „Najpierw, to co najważniejsze.” Użyjemy go na początku, kiedy chcemy podkreślić, że pierwsza rzecz jest najważniejsza.
Natomiast Last but not least użyjemy na końcu, dosłownie znaczy „ostatni ale nie mniej ważny”, czyli chcemy powiedzieć, że pomimo tego że omawiamy ten temat na końcu nie oznacza to, że jest najmniej istotny. Least pochodzi od little, czyli little – less – the least – mało mniej najmniej
Usłyszysz teraz 6 przykładów.
Słuchaj i powtarzaj na głos.
Najpierw, chciałbym ci podziękować
But first, I want to thank you.
Broad City – House-Sitting [S04E08]
Najpierw to co najważniejsze.
First things first.
Doctor Who – Rosa [S11E03]
Po pierwsze możesz sobie na to pozwolić. Po drugie,
First of all, you can afford it. Secondly,
Mad Men (2007) – S02E07 The Gold Violin
Następnie porozmawiamy z Ofjosephą.
Next, we will speak with Ofjoseph.
The Handmaid’s Tale – Household [S03E06]
Ostatni ale nie mniej ważny…
And last, but not least…
Bob’s Burgers – Dr. Yap [S02E06]
Ostatni ale nie mniej ważny…
And last but not least,
The Mighty Ducks: Game Changers (2021) – Game On [S01E01]
Give a summary – Podsumuj
W tej części przećwiczymy najbardziej popularne linking words, które znaczą „podsumowując”
➡️ To sum up
➡️ In conclusion
➡️ All in all
➡️ To wrap this up (dosłownie zawijając to)
Usłyszysz teraz 5 przykładów.
Słuchaj i powtarzaj na głos.
Więc podsumowując
So, to sum up,
Warrior Nun – Jeremiah 29:13 [S02E08]
Ok, więc podsumowując, w zasadzie sprzedaż płyt idzie dobrze.
Okay, so to sum up, basically CD sales are going okay.
Flight of the Conchords – Girlfriends [S01E08]
Reasumując
In conclusion,
Parks and Recreation (2009) – S05E15 Correspondents’ Lunch
W sumie
All in all,
Riverdale (2017) – Chapter Sixty-Two: Witness for the Prosecution [S04E05]
Tak więc, w sumie, było to całkiem fajne przyjęcie koktajlowe.
So, all in all, it was a pretty fun cocktail party.
The Office – Cocktails [S03E17]
Podsumowując
So, to wrap this up,
Scrubs – My Cold Shower [S06E19]
Quiz time: przetłumacz zdania na angielski
Okay, let’s sum it up. Jak przetłumaczysz?
Najedź lub dotknij karty, aby zobaczyć odpowiedźNajpierw zjemy kolację, potem wysłuchamy prezentacji.
First, we’ll have dinner, then we’ll listen to a presentation
Najpierw to co najważniejsze.
First things first.
Ostatni ale nie mniej ważny
And last but not least
Podsumowując
To sum up
In conclusion
To wrap this up
W sumie
All in all,
Zakończenie
Good job my friend! So to sum up, with this episode of linking words we are wrapping up the series. To be honest, first things first and last but not least are my favourite expressions. Let me know in the comment section on youtube which linking words you like the most.
Till the next time, cheers!

Podczas długiego wyliczania argumentów uwaga mózgu naturalnie słabnie. Użycie zwrotu „last but not least” działa na rozmówcę jak neuronalny budzik. Aktywuje on tzw. sieć istotności, błyskawicznie sygnalizując korze przedczołowej: „uwaga, to wciąż jest kluczowe!”. Ten prosty zabieg przełamuje spadek koncentracji i sprawia, że ostatnia informacja zapada w pamięć równie silnie, co pierwsza.
Sprawdź, ile zapamiętałeś rozwiązując test w darmowej aplikacji Quizlet
Fiszki do odcinka #101
Wszystkie zwroty z odcinka w darmowej aplikacji Quizlet. Wybierz tryb i ćwicz 5 minut dziennie.
Powtórka zaraz po odsłuchaniu odcinka pomaga utrwalić zwroty na dłużej. Zacznij od fiszek, a na koniec sprawdź się w teście.
W tym odcinku
Ćwicz z lektorem
Chcesz używać tych zwrotów na prawdziwych spotkaniach? Sprawdź, jak uczymy, na darmowej lekcji próbnej.
Darmowa lekcja próbnaPosłuchaj też odcinków na podobny temat
#66„Long story short” – znaczenie i użycie. Jak zacząć opowiadanie historii?
Słuchaj odcinka
#19„Get the gist” – znaczenie i użycie. „Sedno sprawy” po angielsku
Słuchaj odcinka
#8Idiom „The bottom line” – znaczenie i zastosowanie z przykładami do biura
Słuchaj odcinka
#99Spójniki po angielsku. 9 słów (Linking Words), które poprawią Twoją płynność mówienia Cz.1
Słuchaj odcinkaZnajdź odcinek dla siebie
Wpisz numer odcinka albo to, czego szukasz, albo wybierz temat poniżej. Klikając etykiety przy odcinkach, przejdziesz do podobnych lekcji.
TematyNajczęściej zadawane pytania (FAQ): last but not least – co to znaczy i jak go używać?
Co dokładnie oznacza zwrot "last but not least"?
To bardzo popularne angielskie wyrażenie, które dosłownie tłumaczy się jako "ostatni, ale nie mniej ważny". Jest to idealny łącznik (linking word), którego powinieneś użyć pod koniec swojej wypowiedzi lub prezentacji, gdy chcesz wprowadzić ostatni punkt na agendzie i podkreślić, że ma on równie duże znaczenie, jak wszystkie poprzednie kwestie.
Czym zastąpić „last but not least”?
Jeśli chcesz uniknąć powtórzeń, użyj finally (na koniec), lastly (wreszcie), and finally albo equally important (równie ważne). Przykład: Lastly, let me thank our partners. W luźnej rozmowie wystarczy one more thing. Takie zwroty najszybciej utrwalisz, używając ich na żywo, np. na naszych konwersacjach po angielsku online.
Jak przetłumaczyć last but not least na polski i czy można powiedzieć „the last but not least”?
Last but not least po polsku to „ostatni, ale nie mniej ważny” lub „na koniec, ale nie mniej istotne”. Mówimy go bez przedimka: Last but not least, … – forma the last but not least jest błędna. Przed zwrotem możemy dodać and: And last but not least, …
Jak naturalnie rozpocząć spotkanie i ustalić priorytety?
Zamiast standardowego, podręcznikowego rozpoczęcia, w biznesowej komunikacji doskonale sprawdza się idiom "first things first" (najpierw to, co najważniejsze). Kiedy wchodzisz na spotkanie z zespołem, użycie tego zwrotu pozwala od razu przejąć inicjatywę i skierować uwagę współpracowników prosto na kluczowy problem do rozwiązania.
Jakich słów użyć, aby płynnie podsumować swoją wypowiedź po angielsku?
Do profesjonalnego podsumowania prezentacji lub dłuższego wywodu warto używać klasycznych struktur organizujących myśli. Świetnie sprawdzą się wyrażenia takie jak "to sum up" (podsumowując), "in conclusion" (reasumując) czy "all in all" (w sumie / ogólnie rzecz biorąc). Zapewnia to eleganckie i gładkie zamknięcie poruszanych wątków.
Co oznacza "to wrap this up" i kiedy po to sięgnąć?
"To wrap this up" to bardzo naturalny, wręcz swobodny zwrot konwersacyjny oznaczający "podsumowując" lub "kończąc ten temat". Warto go użyć pod koniec burzy mózgów lub podczas podsumowania codziennego calla, gdy przechodzicie do finalnych wniosków i przypisujecie poszczególne zadania, bez nadmiernego formalizowania całej dyskusji.
Dlaczego warto wplatać w wypowiedź słowa łączące (linking words)?
Opanowanie łączników pozwala na szybkie i naturalne uporządkowanie myśli (order your thoughts) w trakcie dłuższego monologu. Dzięki słowom wskazującym na kolejność czy kontrast zdejmujesz z siebie presję ciągłego zastanawiania się nad konstrukcją zdania. Twoja wypowiedź staje się spójna, zrozumiała i buduje wizerunek świetnego profesjonalisty.
Wybierz kurs angielskiego online, przełam barierę i zacznij mówić płynnie.
Twój awans i międzynarodowe projekty są na wyciągnięcie ręki. Zainwestuj w angielski już dziś i otwórz sobie nowe drzwi do Twojej kariery. Wybierz swój idealny kurs angielskiego online i rozpocznij naukę.
Wybierz kursto nowoczesna szkoła językowa. Wybierając nasz profesjonalny kurs angielskiego online, zyskujesz dostęp do metod opartych na badaniach mózgu i praktyce biznesowej, które pomogą Ci osiągać globalne cele bez stresu.


